Schutsbomen en koningen

Schutsbomen (uit 60e Kringgildendag Kempenland 8-9 juni 2002 – Waalre)

De oudste koningschilden

De twee oudste koningschilden van het Sint Martinusgilde dateren uit 1840 en staan beide op naam van Jan van de Wildenberg. Of er dat jaar 2 keer geschoten is voor een neiuwe koningis niet duidelijk en wáár er toen geschoten is evenmin.

De eerste bekende schutsboom – 1914

De eerste keer dat er in de archieven daarvan iets terug te vinden is, is in 1914 als op 20 juni van dat jaar een verzoek aan het gemeentebestuur van Waalre wordt gericht voor het oprichten van een schutsboom op het perceel sectie A, no 1251. (Het verzoek wordt overigens ondertekend door voorzitterP. Crooijmans en secretaris L. Derijks).

Naspeuringen door het Kadaster wezen uit dat dat dan in de buurt moet zijn geweest van de Kleine Broekweg, een zijweg van d O.L. Vrouwedijk.

Hoogstens twee maal in het jaar zal hier op den vasten vogel geschoten worden n.l met de kermis en den teerdag van gemeld gilde omstreeks 11 November.

Op 4 juli 1914 berichten burgemeester A.van de Ven en wethouderA.M. Swanredat tegen het oprichtenvan deze schutsboom geen bezwaren zijn ingebracht, Hoeveel jaren daar geschoten is, is niet meer te achterhalen.

Na de oorlog – 1950 en 1951

De volgende aanduiding van “waar er geschoten werd”komen we tegen in de streekeditie van het Eindhovens Daqgblad (17-10-1950).

Voor de eerste maal sinds de oorlog trokken de gildebroeders van het St. Martinusgilde weer op naar het schutsveld…….Na afloop bleef men nog geruimen tijd in de Aalsterhut, waar de strijd werd geleverd”.

OP 16 juli 1951 vraagt secretaris A. Karsmakers een vergunning aan voor het plaatsen van een schutsboom op een perceel aan de Heikantstraat 15; kadasternr. B-1611. Dit verzoek wordt op 18 augustus van datzelfde jaar afgewezen, d.w.z. aan de eisen wat betreft de “onveilige strook” (schietzone) kon niet voldaan worden.

Een nieuwe schutsboom – 1953

Op 11 november 1952 wordt het opnieuw geprobeerd: het gilde vraagt aan burgemeester en wethouders krachtens de Hinderwet vergunning te verlenen tot het oprichten van een schutsboom op het perceel, kadastraal bekend alsB-548, een privéterrein van de weduwe Van Dijk-van Nuenen, die toestemming heeft verleend om een schutsboon te plaatsen. De vergunning wordt op 15 juni officieel verleend. Het gilde mag een schutsboom oprichten op het perceel “plaatselijk bekend als de Gildebossen’. Echter op zaterdag 30 mei wordt de schutsboom al (officieel) in gebruik genomen. Burgemeester Mol, pastoor De Glas en oud-kapitein A. Arts waren er ook bij aanwezig. De eerste die zich op de nieuwe schutsboom koning wist te schieten was de toen 43-jarige onderwijzer J. Biemans; hij kreeg de tekenen omgehangen door de ex-koning W. v.d. Looy.

NU BEN IK KONING
MISSCHIEN OOIT KEIZER
MAAR BLIJVEN ZAL IK ONDERWIJZER
JAN BIEMANS
1953

Het gilde wordt grondbezitter – 1997–1999

Tot op de dag van vandaag wordt er op deze plek geschoten. In 1997 moest er in verband met veranderde milieu-eisen een nieuwe milieuvergunning aangevraagd worden : de hoeveelheid lood die de gilden normaliter de natuur in schoten moest opgevangen worden middels een ricochet-kogelvanger. E.e.a. vergde wel een hele investering die wel de moeite waard was als er de zekerheid zou zijn dat ons gilde er tot in lengte van jaren zou kunnen schieten. We zouden met de eigenaren een huurovereenkomst kunnen sluiten; ook het idee om een stukje grond (met daarop de schutsboom) te kopen kwam boven, maar ons was niet bekend wie de eigenaar of eigenaresse was. Dat bleek mevr. Pastoors te zijn – zij wilde wel een stuk grond verkopen. Notaris Witlox in Helvoirt moest uiteindelijk 2 aktes opmaken :

Op 25 augustus 1997 betrof het :

Een perceel bosgrond te Waalre, uitmakende een ter plaatse kennelijk aangeduid gedeelte ter grootte van ongeveer 1 hectare van het perceel kadastraal bekend gemeente Waalre sectie B nummer 3454.

En 02. Op 03-03-1999 kwam daarbij :

Een perceel bosgrond gelegen te Waalre uitmakende 2 gedeelten ter grootte van ongeveer 5 aren en 60 centiaren van het perceel kadastraal bekend gemeente Waalre sectie B nummer 3454.

Voor het eerst in haar geschiedenis was het Sint Martinusgilde grondbezitter. Door gebruik te maken van inspreekrecht voor de Commissie Ruimtelijke Ordening en Milieuop 12 mei 1997 is bij de vaststelling van het bestemmingsplan “Buitengebied Waalre” uiteindelijk ook de bestemming schietterrein komen te liggen op het terrein vlak rondom de schutsboom, Zodat nu inderdaad de voorwaarden geschapen waren om nog vele jaren aan de Bolksheuvel te kunnen schieten.

De nieuwe schutsboom – 2000

Foto’s plaatsen nieuwe schutsboom

Onder grote belangstelling is de nieuwe schutsboom in gebruik genomen : een schietwedstrijd voor belangstellenden (gewonnen door Jo Baets van het Sint Willibrordusgilde), een schietwedstrijd voor de gildezusters (gewonnen door Corrie Bongaerts-van Tongeren) en een voor de gildebroeders van ons gilde zelf en wel om het H. Kraus-wisselschild; hier wist Harrie van Breugel uiteindelijk het laatste stukje van de vogel naar beneden te halen. Op 26 augustus 2000was hij ook de eerste die zich op de nieuwe schutsboom koning wist te schieten.

Koningen van het Sint Martinusgilde, Waalre

1840–1998

JaarKoning
1840Jan van den Wildenberg
1840Jan van den Wildenberg
1845F. Tops
1849Bartel Konings
1857B. Konings
1862Joh. van den Wildenberg
1863Christiaan van Mierlo
1865Godefridus Johannes Manders MZ
1871Jacobus van Mierlo
1883Johannes Karsmakers Mz
1938B. Konings
1950Willem van de Looy
1953Jan Biemans
1957H. Konings
1959Frans Poppeliers
1961Frans Poppeliers
1963Rud. Ant. Vaessen
1965Rud. Ant. Vaessen
1967Jos. Corn. van de Moosdijk
1974Frans H.M.M. Verstappen
1976Ruud. Ant. Vaessen
1978Sjef van Tongeren
1980Jos. Corn. van de Moosdijk
1982Han Kapaan
1984Gerrit WIjnands
1986Harrie van Breugel
1988Han Kapaan
1990Piet Bongaerts
1992Harrie van Breugel
1994Harrie van Breugel
1996Piet Couwenberg jr.
1998Thieu Verstappen

2000–2026

JaarKoningBijzonderheden
2000Harrie van Breugel
2002Piet Bongaerts197 schoten
2004Piet Bongaerts186 schoten
2006Piet Bongaerts193 schoten keizer
2006Guus Kuijken268 schoten
2008Guus Kuijken071 schoten
2010Willy Obbing107 schoten
2012Willem Dams083 schoten
2014Tony Vaessen140 schoten
2016Ad Dams163 schoten
2018Willy Obbing
2020Guus Kuijken
2022Ronald Vermeulen
2024Tony Vaessen
2026Ad Dam209 schoten
Koningschieten van het Sint Martinusgilde Waalre op 24 augustus 2024